Nguyên nhân khiến giá vàng liên tục lập kỷ lục mới

SGTT.VN – Trong những ngày qua, giá vàng thế giới liên tiếp lập các kỷ lục mới và hiện được giao dịch quanh mức khoảng 1.310 USD/ounce. Nếu tính từ đầu năm 2010 đến nay, giá vàng đã tăng khoảng 15%. Vì sao giá vàng tăng mạnh? Các nhà kinh tế đã đưa ra nhiều lý do để giải thích giá vàng tăng cũng như dự báo giá vàng trong thời gian tới.

Bốn nguyên nhân chính

Thứ nhất, việc các ngân hàng trung ương của nhiều nước thay vì bán vàng như nhiều năm trước lại tăng mạnh mua vàng để đa dạng kho dự trữ của mình. Riêng Trung Quốc năm 2009 đã tăng gấp đôi dự trữ vàng với 1.054 tấn. Với lượng vàng dự trữ này, Trung Quốc trở thành quốc gia giữ vàng lớn thứ năm trên thế giới, so với 8.134 tấn của Mỹ và 2.452 tấn của Italia. Nhiều nước khác như Ấn Độ, Nga, Philíppin …gần đây cũng tăng tích trữ vàng.

Việc các quốc gia đa dạng dự trữ bằng vàng là dễ hiểu bởi vàng được coi là “nơi trú ẩn an toàn” trong thời kỳ khủng hoảng. Nhất là trong bối cảnh ngân khố Trung Quốc đã đầy trái phiếu chính phủ Mỹ, trong khi trái phiếu của các quốc gia (kể cả Mỹ) không còn an toàn như trước và tỷ lệ lãi suất của đồng USD vẫn được Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) duy trì ở mức thấp gần như bằng không.

Thứ hai, Chủ tịch FED Ben Bernanke mới đây tuyên bố đại ý rằng FED không lo lạm phát và sợ thiểu phát. Điều này đặt ra cho giới tài chính một khả năng là FED sẽ tung thêm một gói tiền USD lớn ra lưu thông để giúp thúc đẩy đà phục hồi của kinh tế Mỹ. Điều này làm giá trị bạc xanh giảm xuống, và đương nhiên giá vàng tăng lên vì từ xưa tới nay vàng vẫn được định giá bằng USD.
Không chỉ Mỹ, nhiều nước khác cũng tung thêm tiền để kích cầu, với mục tiêu phục hồi kinh tế. Ở góc độ này, rõ ràng tiền có thể được in thêm nhưng vàng thì có hạn nên giá của kim loại quý này tăng cũng là điều dễ hiểu.

Thứ ba, người dân Ấn Độ, Trung Quốc và nhiều nước châu Á vẫn có thói quen tích trữ một lượng vàng nhất định làm của để dành hay làm của hồi môn. Trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế, lạm phát và thị trường tài chính thế giới nhiều biến động, người dân càng có xu hướng tích trữ thêm vàng, và điều này cũng góp phần đẩy giá vàng lên cao.

Một lý do nữa là thị trường vàng vật chất nhiều khi cũng bị các nhà buôn lớn thao túng, trong khi rất ít khi Mỹ hay các định chế tài chính lớn can thiệp để ổn định giá vàng.

Đó là chưa kể, theo mạng tin phân tích và tư vấn kinh tế (EIU) thuộc tạp chí Nhà kinh tế, những lo ngại về sự an toàn của các tài sản khác là yếu tố đứng đằng sau sự tăng giá của vàng và xu hướng này dường như ngày càng gia tăng trong bối cảnh những lo ngại về nguy cơ “suy thoái kép” trong năm 2011. Bên cạnh đó, dù đạt mức cao kỷ lục trên danh nghĩa, nhưng thực chất vàng vẫn tương đối rẻ so với giá trị thực lâu dài và so với đỉnh điểm năm 1980. Những điều này cùng giúp giá vàng tăng lên.

Lo ngại bán vàng ồ ạt

Giá vàng hiện đã rất cao nhưng không ai có thể khẳng định là nó sẽ không tăng thêm nữa. Nhưng một số chuyên gia cho rằng một khi kinh tế thế giới hồi phục và đi vào ổn định, chắc chắn sẽ có một lượng lớn vàng được bán ra để lấy tiền đầu tư. Lúc đó, giá vàng sẽ giảm và người đầu cơ không thoát kịp sẽ lãnh hậu quả. Vấn đề là hiện không ai có thể trả lời câu hỏi “khi nào?”.

Mạng tin phân tích và tư vấn kinh tế (EIU) thuộc tạp chí Nhà kinh tế nhận định việc giá vàng liên tục lập kỷ lục mới khiến các nhà đầu tư lạc quan tin rằng giá vàng còn tiếp tục tăng. Tại cuộc họp thường niên của Hiệp hội thị trường vàng Luân Đôn vừa qua, một cuộc thăm dò cho thấy dự báo giá vàng trung bình trong một năm sẽ là 1.450 USD/ounce, thậm chí có ý kiến còn cho rằng giá vàng có thể còn lên cao hơn.

Tuy nhiên, EIU cảnh báo vẫn có khả năng giá vàng giảm. Theo đó, nếu những lo ngại về suy thoái toàn cầu kép trở thành hiện thực, các nhà đầu tư có thể phải bán ồ ạt vàng của mình để bù đắp cho các khoản thua lỗ khác. Ngược lại, nếu tốc độ phục hồi của kinh tế toàn cầu nhanh hơn dự kiến, các nhà đầu tư cũng có thể cho rằng giá vàng đã đạt đỉnh và quyết định bán để chốt lời và đầu tư vào chỗ khác.

Kinh tế toàn cầu phục hồi cũng dẫn đến việc chính sách tiền tệ ở các nền kinh tế lớn quay trở lại như bình thường. Tất cả những điều này có thể tác động tiêu cực đến giá vàng.

Nguồn: SGTT